Organisatie

Nictiz heeft de taak een bijdrage te leveren aan de ontwikkeling en het beheer van randvoorwaarden en standaarden die tot innovatie leiden. Hierbij worden drie deeltaken onderscheiden:

1. Bijdragen aan beleidsvorming voor ICT in de zorg op nationaal en internationaal gebied.
2. Ontwerp en beheer van de noodzakelijke standaarden.
3. Beheer van de landelijke ICT infrastructuur AORTA, waarmee iedere geautoriseerde zorgverlener op een eenvoudige, veilige en betrouwbare manier over relevante gegevens van de patiënt kan beschikken, op ieder moment van de dag, waar dan ook in Nederland.

De hierboven genoemde taakgebieden worden ingevuld en uitgevoerd door drie bedrijfsonderdelen, te weten het cluster Kennis & Advies, het cluster Ontwerp & Onderhoud en het cluster Operations. Er is een bedrijfsbureau voor faciliteiten, HRM, financiën, planning & control en communicatie.

In 2008 zijn twintig nieuwe medewerkers aangetrokken en per 31 december bedroeg de formatie 46,8 fte (51 personen). Het ziekteverzuim bedroeg 4,3%.

Kennis & Advies

Johan Bruin, clustermanager
Voor de agendavoorbereiding van het platform ICT & innovatie verkennen de medewerkers van Kennis & Advies de behoeften en vraagstukken binnen de zorgsector en de overheid. Ze adviseren en delen kennis met deze partijen om tot focus en keuzes te komen. Ook begeleiden ze projecten waarin nieuwe toepassingen worden ontwikkeld en getest. Bovendien monitoren ze (inter)nationale ontwikkelingen op het gebied van zorg en ICT.

Ontwerp & Onderhoud

Albert Vlug, clustermanager
De medewerkers van Ontwerp & Onderhoud werken samen met ICT-leveranciers en zorgprofessionals aan het ontwerpen, onderhouden en testen van de landelijke standaarden voor centrale voorzieningen en toepassingen met landelijk rendement.

Operations

Anil Jadoenathmisier, clustermanager
De medewerkers van Operations beheren het landelijk schakelpunt (LSP). Daarnaast kwalificeren en certificeren ze ICT-leveranciers en zorgaanbieders voor het op een snelle en verantwoorde wijze aansluiten van hun systemen op het LSP. Met een supportdesk bieden ze ondersteuning aan ICT-leveranciers en zorgaanbieders bij de daadwerkelijke aansluiting.

Nictiz

Nictiz is in 2002 opgericht om het gebruik van ICT in de zorg te stimuleren. Destijds waren er al veel goede initiatieven, maar een centrale regie ontbrak. Samen met patiëntenorganisaties, zorgaanbieders, zorgverzekeraars, ICT-leveranciers en overheidsorganisaties zet Nictiz zich in voor de realisatie van een landelijk elektronisch patiëntendossier (EPD) en andere mogelijke vormen van landelijke elektronische communicatie. Als nationaal expertisecentrum voor ICT en innovatie in de zorg stimuleert Nictiz kansrijke ontwikkelingen en nemen we drempels voor brede toepassing hiervan weg. Betere zorg door betere informatie, dat is waar Nictiz zich voor inzet.

Nictiz heeft de taak een bijdrage te leveren aan de ontwikkeling en het beheer van randvoorwaarden en standaarden die tot innovatie leiden. Hierbij worden drie deeltaken onderscheiden:

1. Bijdragen aan beleidsvorming voor ICT in de zorg op nationaal en internationaal gebied.
2. Ontwerp en beheer van de noodzakelijke standaarden.
3. Beheer van de landelijke ICT infrastructuur AORTA, waarmee iedere geautoriseerde zorgverlener op een eenvoudige, veilige en betrouwbare manier over relevante gegevens van de patiënt kan beschikken, op ieder moment van de dag, waar dan ook in Nederland.

In 2008 zijn vanuit de onderscheiden taakgebieden verdere stappen gezet om te komen tot landelijke elektronische communicatie in de zorg. De landelijke uitrol van de eerste twee zorgtoepassingen, de uitwisseling van huisartswaarneemgegevens en medicatiegegevens, heeft in 2008 een vervolg gekregen. Daarnaast zijn voorbereidingen getroffen voor nieuwe zorgtoepassingen. In dat kader daarvan zijn ook in 2008 nieuwe programma’s van start gegaan.

Het afgelopen jaar stonden voor de invoering van het EPD twee belangrijke wetten op de parlementaire agenda. De Eerste Kamer nam het wetsvoorstel gebruik burgerservicenummer in de zorg op 8 april 2008 aan. Dit wetsvoorstel regelt dat binnen de zorgsector gebruik kan worden gemaakt van het burgerservicenummer (BSN). De Wet BSN in de zorg trad op 1 juni 2008 in werking.

In mei 2008 is na voorbereidingen door Nictiz en het ministerie van VWS het wetsvoorstel EPD aangeboden aan de Tweede Kamer. Dit wetsvoorstel beoogt een verplichte deelname van zorgverleners aan het EPD. De Tweede Kamer heeft het wetsvoorstel op 19 februari 2009 aangenomen. De behandeling in de Eerste Kamer volgt nog.

In de tweede helft van 2008 kreeg Nictiz de aanvullende taak om vragen en bezwaren over het landelijk EPD te verwerken. Deze taak kwam in een stroomversnelling toen de minister van VWS op 1 november 2008 elk huishouden in Nederland een brief over het EPD stuurde.  Tijdens de zes weken durende ‘informed consent’ periode die hierop volgde, konden zorgconsumenten op voorhand bezwaar maken. Ruim 360.000 bezwaren zijn in 2008 ontvangen.

Ontwerp & onderhoud

Om zorgverleners van verschillende zorginstellingen in staat te stellen zorg van goede kwaliteit te leveren, is een adequate informatievoorziening nodig. Continuïteit van zorg vereist continuïteit van informatie. Bij uitwisseling van informatie dient de persoonlijke levenssfeer van de patiënt en het beroepsgeheim van de behandelaars geborgd te blijven. Uitwisseling van medische gegevens met behulp van ICT vergt een ontwerp waarbij zorgaanbieders en patiënten gegevens kunnen delen volgens de hiermee samenhangende wettelijke kaders.

Het cluster Ontwerp & Onderhoud heeft als taak de landelijke standaarden waarmee patiëntgegevens worden uitgewisseld te ontwerpen en onderhouden. Deze standaarden betreffen zowel een veilige ICT-infrastructuur voor de zorg, als eenduidigheid in de medische gegevens die over die infrastructuur worden uitgewisseld. Doel van deze standaarden is de beperkingen in de zorg door eilandautomatisering en regionale standaardisatie te doorbreken.

De standaarden die het cluster ontwikkelt, worden ingebed in een landelijke samenhangende architectuur: AORTA. De ontwerpen worden opgeleverd als een referentiearchitectuur: iedere leverancier die zijn systeem ‘onder architectuur’ bouwt, kan veilig en gestandaardiseerd uitwisselen. Zorgaanbieders die aansluiten op de landelijke infrastructuur kunnen snel en veilig de voor de behandeling noodzakelijke gegevens opvragen en versturen.

Innovaties en verbeteringen worden releasematig doorgevoerd in de
AORTA-documentatie. Zo wordt elk jaar een onderhoudsrelease uitgebracht met daarin onder meer verbeteringen. Na het uitbrengen van een nieuwe release wordt eerst het landelijk schakelpunt (LSP) aangepast. Vervolgens zullen de aangesloten goed beheerde zorgsystemen (GBZ), XIS-leveranciers en zorgserviceproviders (ZSP) hun systemen en diensten binnen een afgesproken periode moeten aanpassen aan het nieuwe programma van eisen. Gedurende deze periode ondersteunt het LSP de GBZ’s, de XIS-leveranciers en de ZSP’s op basis van de oude en de nieuwe AORTA-release.

Op 31 oktober 2008 heeft Nictiz een nieuwe release gepubliceerd van de
AORTA-documentatie op www.infoEPD.nl. Deze documentatie beschrijft hoe patiëntgegevens landelijk elektronisch uitgewisseld kunnen worden zonder dat de vertrouwelijkheid in het geding komt.

De belangrijkste aanvullingen ten opzichte van 2007 zijn:

• Medicatiebewaking op basis van intoleranties en allergieën. De apothekers hebben aangegeven dat zij met de uitwisseling van deze gegevens onderling dezelfde dataset hebben als met OZIS, de huidige vorm van elektronische uitwisseling van medicatiegegevens. Met de beschikbaarheid van deze gegevens ontstaat voor de huisartsen een meerwaarde.
• Ondersteuning van de wens om over één UZI-pas per persoon te beschikken. De huisartsen hebben aangegeven dat ze de UZI-pas, waarmee zij zich elektronisch identificeren, ook op de huisartsenpost willen gebruiken. Dit is versneld gespecificeerd en kan nu door ICT-leveranciers worden ingebouwd in informatiesystemen.
• Token authenticatie. Met name de ziekenhuizen hebben aangegeven dat het inloggen met UZI-pas onvoldoende flexibel is in de complexe ICT-omgeving van de instelling. Samen met leveranciers is een alternatief ontwikkeld dat een grotere flexibiliteit oplevert voor leveranciers en gebruikers.

Het cluster Ontwerp & Onderhoud ontwerpt ook zorgtoepassingen in het kader van de nationale ICT-agenda. Deze worden bij het cluster Kennis & Advies beschreven.